Hàm nghi

     

trong cuốn "Ông vua bị đày" (Le Roi Proscrit), nhà văn Pháp Marcel Gaultier viết: "Vua Hàm Nghi đang giữ được đặc thù thiêng liêng so với thần dân của mình. Vị vua trẻ em đã làm một việc vang dội khắp nước: cùng với ý chí cương quyết độc lập và dù fan Pháp gồm đóng quân tại Huế, triều đình An phái nam vẫn biểu dương một thể hiện thái độ không yếu nhát".

Bạn đang xem: Hàm nghi


Vua Hàm Nghi sinh vào năm 1871, thương hiệu húy là Nguyễn Phúc Ưng Lịch, con thứ năm của Kiên Thái vương Nguyễn Phúc Hồng Cai và bà Phan Thị Nhàn, em khác bà mẹ với vua kiến Phúc với vua Đồng Khánh sau này. Ông là vị vua chịu đựng nhiều gian khổ nhất, tuy nhiên cũng là vị vua tuổi trẻ, chí mập và được lòng dân. Sau khi vua con kiến Phúc bị giết, ngày 12 mon Sáu năm gần cạnh Thân 1884, khởi nguồn từ yêu cầu lịch sử, Phụ chủ yếu đại thần Tôn Thất Thuyết và Nguyễn Văn Tường cùng những người thuộc phe nhà chiến trong triều đình Huế đang tôn Ưng định kỳ lên làm cho vua lúc mới 13 tuổi. Ưng kế hoạch đăng quang, đặt niên hiệu là Hàm Nghi. Lễ đăng quang ở trong nhà vua không được phái nam triều thông báo trước mang lại khâm sứ Pháp ngơi nghỉ Trung Kỳ biết nên nhà nạm quyền Pháp đang không chấp nhận.

Xem thêm: Văn Bản Cảnh Ngày Hè Sâu Sắc Nhất, Bộ Đề Đọc Hiểu Cảnh Ngày Hè Hay Nhất

Trong thời hạn vua Hàm Nghi ngơi nghỉ sơn phòng, tuy nhiên 3 bà thái hậu cùng cả vua Đồng Khánh (vị vua vì Pháp dựng lên) tiếp tục gửi thư lôi kéo nhà vua về bên kinh mà lại ông hầu hết từ chối. Toàn quyền Đông Dương, thống sứ Paul Bert cũng ngỏ ý lập Hàm Nghi làm cho vua 4 thức giấc Thanh-Nghệ-Tĩnh-Bình tuy vậy không thành. Vua Hàm Nghi thường nói: Ông thà chết trong rừng hơn là trở về làm vua mà đề nghị ở trong vòng cương lan của ngoại bang. Tại căn cứ kháng chiến, vua Hàm Nghi được Tôn Thất Thuyết cử nhị người con trai của bản thân là Tôn Thất Đàm và Tôn Thất Thiệp luôn theo cạnh bên hộ giá, bảo vệ. Vua Hàm Nghi ngơi nghỉ sơn phòng Tân Sở (Quảng Trị) một thời gian ngắn rồi vày bị vây ráp, đoàn tùy tùng bắt buộc hộ giá nhà vua rút ra vùng căn cứ mới nghỉ ngơi Tuyên Hóa (Quảng Bình).

Xem thêm: “Giải Đáp” Ăn Nhiều Trứng Vịt Có Tốt Không ? Nên Ăn Trứng Gà Hay Trứng Vịt?

Trước sự bùng nổ mạnh mẽ và mức độ lan tỏa lập cập của trào lưu Cần vương, thực dân Pháp rất là lúng túng. Bọn chúng tìm mọi bí quyết bắt bởi được "ông vua chống chiến" Hàm Nghi để bóp chết phong trào ngay từ ban ngành đầu não. Sau nhiều chiêu thức dụ dỗ, thiết lập chuộc vua Hàm Nghi không thành, nhà thay quyền Pháp đã thực hiện kế bội phản gián.

Nhận được tin vua Hàm Nghi đã biết thành bắt và đem lại Thuận An, vua Đồng Khánh bèn cho người ra đón ngài về ghê thành Huế. Mặc dù nhiên, mang cớ đưa "ông vua chống chiến" về Huế hôm nay dễ làm dân tình bị kích động; vả lại sức khỏe Hàm Nghi hiện tại không được xuất sắc nên cần được đi tĩnh dưỡng một thời gian, nhà chức trách Pháp đã không đồng ý khéo, quán triệt nhà vua về gớm thành Huế. Thực ra, trước khi người của vua Đồng Khánh đến, thực dân Pháp đã sẵn sàng một kế hoạch đày vua Hàm Nghi thanh lịch Algeria-một nằm trong địa của Pháp. Trước thời gian ngày xuống tàu, viên khâm sứ Rheinart vẫn báo mang lại nhà vua báo cáo thái hậu đang ốm nặng với ngỏ ý trường hợp Hàm Nghi mong muốn thì có thể cho về gặp mặt. Nghe vậy, vua Hàm Nghi thản nhiên đáp: "Tôi thân vẫn tù, nước vẫn mất, còn dám nghĩ về gì đến phụ thân mẹ, bạn bè nữa". Không thể download chuộc nổi, thực dân Pháp buộc phải thực thi kế hoạch đày công ty vua đi Algeria. 

*
*
*
*
Vua Hàm Nghi. Minh họa: Quang Cường 

Vua Hàm Nghi bị lưu giữ đày với mất sinh hoạt xứ người. Cho tới nay, ngày mất của nhà vua vẫn chưa được biết một cách bao gồm xác, mỗi tài liệu chép một khác, chỉ biết là ngài mất vào thời điểm năm 1943.