So sánh văn minh ai cập và lưỡng hà

     

- Ai Cập: thung lũng thanh mảnh và dài nằm dọc từ lưu vực sông Nin, tiếp giáp Địa Trung Hải và biển Đỏ.

Bạn đang xem: So sánh văn minh ai cập và lưỡng hà

- Lưỡng Hà: nằm giữa hai dòng sông Ti-grơ và Ơ-phrát, liền kề sa mạc A-ra-bi-an với vịnh Ba-Tư.Lưỡng Hà là bình nguyên rộng lớn, bằng phẳng, nhận phù sa thường niên khi nước phe cánh lên.

- Sông Nin làm việc Ai Cập, sông Ti-grơ với Ơ-phrát sinh hoạt Lưỡng Hà hỗ trợ nguồn nước dồi dào mang đến sinh hoạt cùng sản xuất nông nghiệp trồng trọt của người dân nơi đây.


*

Lược thiết bị Ai Cập và Lưỡng Hà cổ đại

2. Quá trình thành lập nhà nước của fan Ai Cập và bạn Lưỡng Hà

- Ai Cập:

+ vào lúc 3200 TCN, Mê-nét đã thống nhất các công thôn thành nước Ai Cập.

+ Đứng đầu nhà nước là Pha-ra-ông, có quyền lực tối cao tối cao với được fan dân tôn kính như một vị thần.

+ Năm 30 TCN, fan La Mã lấn chiếm Ai Cập, nhà nước Ai Cập sụp đổ.

- Lưỡng Hà:

+ vào thời gian cuối thiên niên kỉ IV TCN, nhiều đất nước cổ nghỉ ngơi Lưỡng Hà vẫn ra đời

+ Về sau, các quốc gia này dần dần thống tuyệt nhất thành một quốc gia mạnh, tiêu biểu vượt trội là quốc gia Ba-bi-lon.

+ Đứng đầu quốc gia là En-si, có quyền lực tối cao, là người ban hành luật pháp, chỉ huy quân đội.

3. Phần lớn thành tựu văn hóa chủ yếu của người nào Cập với Lưỡng Hà

- người dân Ai Cập:

+ Biết tạo ra sự lịch, làm đồng hồ đo bằng tia nắng mặt trời.

+ sáng chế ra âm lịch

+ kĩ thuật ướp xác bị tiêu diệt thuần thục.

+ Biết viết chữ bên trên giấy

+ Biết tính diện tích hình tam giác, hình tròn

+ Xây dựng dự án công trình kim từ bỏ tháp với tượng Nhân sư

- dân cư Lưỡng Hà:

+ Biết viết chữ trên khu đất sét

+ xuất sắc về số học, sử dụng khối hệ thống đếm mang số 60 có tác dụng cơ sở.

+ thiết kế thành Ba-bi-lon và vườn treo Ba-bi-lon.

ND chính

ND chính:

-Điều kiện thoải mái và tự nhiên của Ai Cập và Lưỡng Hà

- quá trình thành lập đơn vị nước của bạn Ai Cập và bạn Lưỡng Hà

-Những thành tựu văn hóa chủ yếu của ai Cập với Lưỡng Hà

Sơ đồ tứ duyAi Cập cùng Lưỡng Hà cổ đại


*

Loigiaihay.com


--- bài xích mới hơn ---

Nền văn minh Của trái đất (Phần I): đương đại Lưỡng HàPhân Biệt Ngay trơ trẽn Khớp với Bong Gân cùng với Những dấu hiệu Đơn Giản Này!Bong Gân Và đơn côi Khớp Trong gặp chấn thương Thể Thao9 phương pháp Phân Biệt bảo hiểm Nhân Thọ với Phi Nhân Thọ không giống NhauSo Sánh bảo đảm Nhân thọ Và bảo hiểm Phi Nhân lâu

bốn thiên niên kỷ sẽ trôi qua kể từ khi Dabitum, cô gái tôi tớ bị bội bạc gửi gắm tâm tư của mình đến tín đồ tình và cũng chính là ông chủ.

“Nữ nô Dabitum yếu mọn xin kính cẩn thưa cùng với đại chủ rằng điều thiếp nói trước với chàng hiện nay đã xảy ra. Từ bỏ bảy tháng nay, tội nghiệp đứa con bé dại đã chết mà không ai muốn lo mang đến thiếp cả. Xin chàng hãy yêu mến hại nhưng mà ra tay, nếu như không thiếp sẽ chết. Nếu định mệnh buộc thiếp cần chết thì thiếp cũng cam chịu, nhưng trước khi nhắm mắt, thiếp chỉ mong sao sao được nhìn thấy mặt phái mạnh lần cuối.”

Ngày nay, sở dĩ bọn họ vẫn hoàn toàn có thể hiểu được trọng tâm trạng của một thiếu phụ đã sống cách đó 4 nghìn năm, vẫn có thể mến thương cho hoàn cảnh của thiếu nữ – cũng chính vì nàng đã cần sử dụng một phương tiện đi lại truyền thông rất dị – sẽ là chữ viết có đã trên 5 ngàn năm.

Chữ viết đầu tiên

Chữ viết chắc chắn rằng là một bước mở màn cho nền văn minh. Khi đàn bà Dabitum viết ra đông đảo hàng chữ vô vọng đó thì văn tự vẫn hiện hữu vào nền văn hóa Nam Lưỡng Hà hơn một thiên niên kỷ.

Lưỡng Hà, giờ Âu châu là Mesopotamia, ngụ ý miền nằm giữa hai con sông. Ðó là sông Tigris cùng Euphrates phía bên trong vùng mà nay là bờ cõi Iraq. Di tích văn tự của nền văn hoá cổ xưa này được nhằm lại những hơn là tất cả những gì của các quy trình tiến độ về sau.

Người Lưỡng Hà viết bằng phương pháp dùng một chiếc que để khắc hình xuất xắc dấu vào trong 1 mảnh đất sét còn dẻo chỉ bé dại bằng bàn tay. Một khi đã có phơi khô xuất xắc nung, số đông văn tự bằng đất sét này rất bền.

Theo chuyên viên Irving Finkel ở Viện bảo tàng Anh Quốc, đa số nổ lực ghi chép trước tiên chưa thực sự rất có thể gọi là văn tự. “Ban đầu, khái niệm ghi chép hết sức là đối kháng giản. Ta có thể gọi đó là quy trình ‘ tiền văn tự’ . Tín đồ Lưỡng Hà thượng cổ thường vẽ hình ảnh sơ sài nhằm tượng trưng mọi gì mà họ muốn ghi chép.”

“Chẳng hạn như khi ao ước lập một danh sách những chum vại, họ cẩn trọng vẽ hình mẫu chum trên một mảnh đất nền sét, rồi viết cạnh đó một bé số. Mãi sau đây mới có bạn chợt nghĩ về ra là hình ảnh không những có thể chỉ vật này mà còn miêu tả tên vật dụng đó trong giờ đồng hồ nói.”

Như vậy, mang dụ tiếng Lưỡng Hà là giờ Việt, ta có thể vẽ một chiếc ấm, và dùng mẫu đó nhằm chỉ ra music ‘ ấm’ như vào chữ ‘ ấm ớ’ – có nghĩa là không có liên hệ gì với nóng nước cả. Người đầu tiên nghĩ ra bài toán dùng chữ chỉ tiếng call của một trang bị thay vì chưng dùng hình ảnh của thiết yếu vật đó để trình bày nó đó là một tài năng vĩ đại đã đóng góp đẩy đà cho nền văn minh.

Người này chắc hẳn thuộc dân tộc Sumer, vì chưng Sumer phía trong vùng Lưỡng Hà – vị trí văn tự trước tiên xuất hiện nay trong một ngôn từ gọi là tiếng Sumer. Nay ngữ điệu học điện thoại tư vấn văn tự của người Sumer là cuneiform – tdl là văn trường đoản cú hình góc, vì chưng chữ cunei của giờ La tinh có nghĩa là một góc.

Xem thêm: Chuyện Cái " Ba Vạn Chín Nghìn Là Gì, Cái 3 Vạn 9 Nghìn Là Gì

Cũng học trả Irving Finkel mang đến biết, “Khi fan Sumer bước đầu dùng chữ viết, họ dùng không ít đường cong. Nếu còn muốn viết chữ heo, họ vẽ một chiếc hình tiêu biểu là loại mõm, hai vành tai rồi vài gai lông tua tủa. Dẫu vậy đất sét không phải là một chiếc nền tốt để vẽ những đường cong.”

” vì vậy chẳng bao lâu những đường cong được quy ước biến thành những đường thẳng mà tín đồ ta có thể nhanh giường khắc hay nhấn vào đất sét bằng một chiếc que. Và văn từ hình góc cải tiến và phát triển theo lối đó.”

Thoạt đầu, văn trường đoản cú này được tạo nên không phải để viết thư hoặc để chế tác một sản phẩm văn học. Cần hiểu rõ chữ viết gây ra từ hệ thống thư lại. Những nha lại – nôm na là thành phần thư cam kết kế toán – từ thời cổ truyền đã mong mỏi dùng ký tự để làm chủ kinh tế hữu ích hơn – vì nhờ ký tự nhưng họ hoàn toàn có thể kiểm soát các số liệu cùng lập ra phần nhiều danh sách.

Theo học trả Irving Finkel, những bệnh tích cổ nhất về chữ viết còn trường tồn đến thời buổi này là những phiên bản kiểm kê tồn kho. “Nhưng chẳng bao lâu sau thời điểm chữ viết được vạc minh, fan ta bước đầu dùng nó vào các việc khác và ta thấy xuất hiện thêm những văn bản nằm không tính phạm vi hành chính – thứ nhất là list từ ngữ được thu nhặt để dạy học và chẳng bao thọ sau đó, nền văn học sơ khai dựa vào chữ viết bắt đầu ló dạng.”

Đào tạo thư lại

trong nền tiến bộ Sumer, những bạn dạng từ vựng được soạn ra cốt nhằm dạy những thiếu niên đổi mới thư lại – đó là thành phần độc nhất trong làng hội Sumer biết đọc cùng viết. Ngay cả những vua chúa Sumer cũng hãn hữu có người biết chữ.

“Buổi sáng tôi dậy sớm. Nhìn người mẹ tôi nói: ‘Mẹ cho bé đem gì theo để ăn trưa, con hy vọng đi mang đến trường’. Bà mẹ đưa mang lại tôi hai chiếc bánh cùng tôi lên đường. Bà bầu cho tôi hai chiếc bánh và cầm cố là tôi đi học. Ðến trường, thầy giám thị hỏi: ‘Sao nhỏ đến trễ?’ Tôi sợ hãi quá, tim đập thình thình, tôi lật đật bước vào lớp trước cả ông thầy.”

Giới thơ lại Lưỡng Hà đã không tìm cách đơn giản dễ dàng hóa chuyện viết lách để để cho nhiều người có thể biết chữ hơn. Hoàn toàn có thể là nhờ thói vết nghề này mà ít ai gồm thể tuyên chiến đối đầu và cạnh tranh với bọn họ về toán với viết.

Toán học

fan Sumer thời đó không có các chủng loại tự nhằm học. Mẫu mã tự chỉ mở ra mãi trong tương lai vào khoảng năm 1000 B.C., tại vùng khu đất mà hiện thời là Syria. Dẫu vậy học trình mang đến thư lại Sumer gồm cả môn toán cùng rất môn đọc và viết. Bà Eleanor Robson nằm trong trường đại học Oxford ở nước anh giải phù hợp rằng fan Lưỡng Hà đếm theo hệ lục thập phân thay bởi vì thập phân như họ ngày nay.

“Chúng ta còn thấy tàn dư của hệ lục thập phân này qua cách bọn họ tính thời gian – có nghĩa là 60 giây một phút với 60 phút một giờ. Cùng từ Lưỡng Hà cách đếm này đã đến với họ một cách gián tiếp qua ngả thiên văn học tập của Hy Lạp.”

Ngày nay bọn họ dùng 10 ký kết hiệu trường đoản cú ” 0″ mang lại ” 9″ để viết các con số, nhưng tín đồ Sumer chỉ cần sử dụng hai cam kết hiệu nhưng thôi. Ðể viết con số 24 ví dụ điển hình họ vẽ hai mũi tên trở lại phía trái nhằm chỉ 20, rồi 4 vun hình cọc thẳng nhằm chỉ số 4. Xung quanh mũi tên với cọc, họ không tồn tại một cam kết hiệu nào không giống – không có dấu nhân, cũng không có ký hiệu đại số.

Người Lưỡng Hà đã biết đến đại số học – thậm chí họ hoàn toàn có thể giải cả phương trình với nhì hoặc bố ẩn số nhưng toàn bộ đều được viết ra thành văn. Những phiến đất sét nung để lại từ thời 2000 năm kia Công Nguyên cho thấy thêm các bài tóan mà học trò thời đó nên giải.

Bà Eleanor Robson dấn xét gồm những việc của người Lưỡng Hà rất đáng chú ý – ví dụ như tính thể tích từ kích cỡ và bề ngoài của một đống thóc. Ðó là những câu hỏi thực dụng. Chúng ta cũng đo lường bằng phân số xuất xắc tỉ số. Nhưng cũng đều có những vấn đề mà mục tiêu thuần túy là để mày mò những lô ghích của toán học.

Ðiều đáng chú ý nhất là họ biệt lập những bài xích toán thực tế và những bài toán lý thuyết. Dường như giới thơ lại Sumer suy xét toán học bởi vì mê ưng ý cái xúc tích và ngắn gọn chứ không hẳn chỉ vì tiện ích thực tiễn của nó nhưng thôi. Cụ thể đó là 1 trong dấu hiệu của văn minh.

Nhưng học đưa Irving Finkel thì cho rằng giới thư lại còn tồn tại một yêu thích khác. “Họ luôn luôn mê mẩn thích những ngôn từ kỹ thuật. Ngay từ trên đầu họ sẽ soạn ra đông đảo quyển trường đoản cú điển và họ luôn luôn luôn suy nghĩ góp nhặt ghi chú các từ ngữ và giải pháp sử dụng cũng giống như phiên dịch chúng.”

Bà Eleanor Robson cho biết thêm các thư lại vận dụng toán vào đo lường. “Ðó là tài năng cơ phiên bản để làm chủ nhân công và vật liệu tại mức lớn. Tỷ như khi rất cần được đào lại một nhỏ kênh, một nhà trắc địa nên đo đạc rồi tính toán để suy ra con số dân phu buộc phải thuê.”

“Rồi mỗi năm, tất cả công việc lại được thơ lại tổng kê, giúp thấy dân phu bao gồm làm đầy đủ công tốt chưa. Giới người sở hữu Lưỡng Hà cũng khôn lắm – nếu trong năm này làm chưa đủ, thì dân phu yêu cầu làm bù trong thời hạn tới, nhưng nếu trong năm này họ làm vượt mức thì họ nuốm chịu – có nghĩa là năm tới không được ngủ bù.”

Ngoại ngữ

Chữ viết lần thứ nhất được thông dịch sang một ngôn từ khác lúc 1 tộc cỗ Akkad thuộc nòi Semit mang lại Sumer. Bạn Akkad có một ngôn ngữ khác với người Sumer.

Một số thư lại trên Lưỡng Hà chắc rằng phải biết cả hai thứ tiếng – độc nhất là kể từ thời điểm tiếng Akkad đổi mới tiếng nói tầm trung của đại chúng, và tiếng Sumer chỉ còn là ngôn từ của giấy tờ và tôn giáo.

Theo học trả Irving Finkel nhân tố thư lại Lưỡng Hà nổi tiếng là tài năng quan sát. “Quan gần kề là một ưu điểm của chúng ta – từ quan tiền sát bệnh tật đến quan sát những vì sao – và họ còn ghi lại cẩn trọng những gì thấy được. Những ghi chép của mình về sự dịch chuyển của các hành tinh quả thật là thiết yếu xác, vô cùng tỉ mỉ.”

Lao động

Đào kênh khơi ngòi là một công việc sống còn so với một dân tộc rất cần phải có nguồn nước của những sông Tigris và Euphrates nhằm tưới những cánh đồng khô cằn của họ. Dục tình lao cồn trong mấy ngàn năm qua cũng không thay đổi gì mấy.

Học giả Jeremy black thuộc trường đại học Oxford cho biết thêm tầm đặc biệt của các công trình này được phản ảnh qua văn học tập Lưỡng Hà, độc nhất là trong huyền thoại sáng nắm của họ.

“Trong lịch sử một thời của bạn Lưỡng Hà, họ, các vị thần trẻ em được mô tả như thể những công nhân vô kỷ cách thức bị đưa theo lao đụng ở những công trường xây dựng, như được miêu tả trong bài bác thơ ATRAHASIS.

Thiên thần lam lũ

đào kênh khơi ngòi

khai thông ngày tiết mạch

làm đất phì nhiêu

đào sông Tigris

vét chiếc Euphrates

Thiên thần nhọc mệt

đếm ngày đếm tháng

hơn bố ngàn năm

đêm đêm ngày ngày

kêu lơn cải cọ

còn khu đất còn đào

Thấy các thiên thần thừa khổ cực, Thượng Ðế bèn tạo ra con tín đồ để gánh sút cái nợ đời đến họ. Lịch sử một thời sáng thế này còn phản ánh thời tiết, địa dư và sinh thái của vùng Lưỡng Hà nữa. Tỉ như thần thoại về lụt lội. Sông Tigris hoàn toàn có thể gây ra phần đông trận lụt lớn lao vào mùa xuân. Vùng Lưỡng Hà mà bây giờ là Iraq vốn rất bởi phẳng, do đó nước sông không cần phải dâng cao lắm cũng rất có thể làm ngập tổng thể vùng đất này”.

Theo giáo sư Nicholas Postgate ở trong Ðại học tập Cambridge, tất cả một trả thuyết nhận định rằng sở dỉ nền văn minh lại trở nên tân tiến tại khu vực miền nam Lưỡng Hà cũng như tại những nền đương đại cổ sơ khác như Ai Cập và trung quốc – là vì nhu cầu về nguồn nước của nông nghiệp.

“Nông nghiệp càng trở nên tân tiến thì càng cần được có một cơ cấu hành chánh. Và hiện đại nẩy sinh từ khối hệ thống hành chánh. Dẫu vậy lúc vừa mới đây các nhà nhân chủng cùng khảo cổ lại cho rằng vùng phái mạnh Lưỡng Hà chỉ cần một khối hệ thống thủy lợi cỡ nhỏ dại cũng đủ nhằm thỏa mãn nhu cầu của họ. Nếu điều ấy là đúng thì có lẽ rằng xã hội đang trở buộc phải phồn thịnh trước, rồi tổ chức cơ cấu hành chánh tinh vi mới theo sau.”

Văn minh

tự ” văn minh” như họ biết rất có thể bao hàm những giá trị tinh thần cũng giống như vật chất. Về thiết bị chất, nhờ thanh lịch mà cuộc sống thường ngày được thịnh trị hơn, buôn bản hội được cai quản tốt hơn. Chữ viết đã và đang có sứ mệnh trong chiến tranh. Trong những những văn bản cổ xưa đến từ Lưỡng Hà gồm một report của một chỉ đạo trình lên cung cấp trên:

“Ðã năm ngày nay bề tôi đóng ở trong phần như đang thoả thuận để đợi cho đám quân trường đoản cú Hana tới, tuy thế họ không chịu tập trung dưới cờ. Vậy rất hy vọng tướng quân đồng ý chấp thuận cho bề tôi đem một vài phạm nhân trong ngục ra chém đầu nhằm bêu chung quanh doanh trại làm cho các binh sỹ kinh sợ mà mau chóng tập trung lại.”Dân Lưỡng Hà khá máu chiến và có vẻ cũng chẳng xem trọng tính mạng con fan hơn những dân tộc bản địa cổ đại khác.

Nhưng trong làng mạc hội Lưỡng Hà vẫn có một cái gì này mà ta rất có thể gọi là thanh tao được.

Xem thêm: Các Món Ngon Từ Hoa Chuối - Tổng Hợp 14 Món Ăn Làm Từ Bắp Chuối

Chẳng hạn như có các vì vua đang dựng lên phần đa tấm bia ghi lời tuyên ba cấm tín đồ giàu bóc tách lột fan nghèo. Ðôi khi họ còn giúp đỡ dân nghèo bằng cách xóa nợ.